Dankzij een structurele toelage van 185 000 euro van Stad Mechelen aan wijkgezondheidscentrum Wel en Wee ligt er een concreet plan klaar om de toegang tot mondzorg te verbeteren. De nood is groot, vooral bij kwetsbare inwoners, en daarom zet de stad in op preventie bij kinderen, prothesezorg bij ouderen en een gerichte toeleiding naar de reguliere tandzorg. Uit de praktijk van Wel en Wee blijkt dat veel mensen vandaag moeilijk een tandarts vinden, waardoor zorg wordt uitgesteld tot klachten acuut worden.
Schepen voor Zorg en Welzijn Sabe De Graef benadrukt het belang van een preventieve aanpak: “We willen dat niemand nog wacht om naar de tandarts te gaan tot de pijn al ondraaglijk is. Dat is zwaar voor mensen én ons zorgsysteem. Daarom kiezen we resoluut voor preventie en begeleiding, niet alleen voor behandeling. Mondgezondheid is een essentieel onderdeel van de algemene gezondheid, levenskwaliteit en maatschappelijke participatie. Investeren in toegankelijke, preventieve mondzorg betekent investeren in welzijn en gelijke gezondheidskansen.”
Vandaag biedt Wel en Wee al screenings aan in samenwerking met het Vlaams Instituut Mondgezondheid via het project Ieders Mond Gezond. Met het nieuwe plan willen de stad en het wijkgezondheidscentrum evolueren naar een aanpak die problemen voorkomt en mensen duurzaam verbindt met reguliere zorg. Tussen 2027 en 2030 wordt ingezet op drie pijlers: meer preventie, laagdrempelige zorg en actieve begeleiding.
Bij kinderen en jongeren worden mondscreenings structureel uitgebreid en gekoppeld aan preventieve behandelingen zoals tandsteenverwijdering. Ook educatie rond mondhygiëne en de verdeling van mondzorgpakketten maken deel uit van de aanpak. Voor ouderen ligt de focus op prothesezorg, met ondersteuning via onderhoudsmaterialen, opvolgmomenten en begeleiding bij ongemakken.
Daarnaast komt er een mobiele mondzorgunit voor eenvoudige, dringende behandelingen en pijnverlichting wanneer mensen tijdelijk geen toegang hebben tot reguliere zorg. Die zorg is aanvullend en moet escalatie van klachten voorkomen. Laura Van Hese, gezondheidscoördinator bij Wel en Wee, licht toe: “Met deze aanpak voorkomen we dat klachten escaleren tot spoedgevallen. Tegelijk ondersteunen we patiënten om, zodra dat kan, duurzaam aan te sluiten bij een vaste tandarts. De mobiele unit is een tijdelijk instrument binnen het zorgtraject, geen alternatief voor reguliere zorg.”
Omdat veel mensen drempels ervaren bij het vinden van een tandarts, zetten de stad en Wel en Wee ook in op actieve begeleiding en zorgnavigatie. Vanaf 2027 gaat het wijkgezondheidscentrum op zoek naar een mondhygiënist(e) die als brugfiguur optreedt en patiënten ondersteunt bij afspraken, wachtlijsten en contacten met tandartspraktijken. Schepen Sabe De Graef: “Toegang tot zorg betekent ook dat mensen hun weg vinden in het systeem. Door daar structureel op in te zetten, zorgen we ervoor dat mensen niet afhaken en effectief verder geholpen worden. We zijn al in gesprek met tandartsen in Mechelen die na de screenings bij Wel en Wee tijdsblokken willen reserveren voor verdere opvolging.”
Op vrijdag 20 maart, de Dag van de Mondgezondheid, kunnen Mechelaars een gratis tandenborstel ophalen in het Sociaal Huis of het Huis van de Mechelaar. Ook het Gezinsondersteuningsteam, OPkomst en de consultatiebureaus van Kind en Gezin delen gratis tandenborstels uit. Leerkrachten en vrijwilligers kunnen bovendien blijvend de Gezonde Mondkoffer uitlenen, een praktische box met educatief materiaal rond mondzorg.