In Museum Hof van Busleyden in Mechelen zijn vanaf vandaag twee nieuwe topwerken te ontdekken in de vaste opstelling. Na de succesvolle focuspresentatie Rik Wouters & Nel: muze en manager nodigt het museum bezoekers uit om het permanente parcours opnieuw te verkennen. Centraal staan een recent verworven zeventiende‑eeuwse ontwerptekening van Lucas II Franchoys en een indrukwekkend zestiende‑eeuws triptiek toegeschreven aan Michiel Coxcie, een bruikleen uit de Collectie Maagdenhuis Stad Antwerpen.
De nieuwe ontwerptekening van Lucas II Franchoys (1616‑1681) werd eind vorig jaar aangekocht bij veilinghuis Millon in Parijs. Het werk, Gesprek tussen Sint‑Antonius en Sint‑Paulus van Thebe, is uitgevoerd in rood krijt en vormt een voorbereidende studie voor de predella van een drieluik dat tot op vandaag het altaar van de Sint‑Janskerk in Mechelen siert.
Schepen van Erfgoed Greet Geypen benadrukt het belang van deze verwerving. “Met deze aankoop herenigen we de ontwerptekening en het schilderij in de stad waar ze gemaakt werden. Dit sluit aan bij onze ambitie om het religieuze erfgoed van Mechelen te herwaarderen en aan een zo breed mogelijk publiek te tonen. Dat bezoekers na het bekijken van de tekening in het museum ook het uiteindelijke schilderij in de kerk aan de overkant van de straat kunnen bewonderen, is een bijzondere meerwaarde.”
De tekening verbeeldt een zeldzaam iconografisch thema: de ontmoeting tussen de kluizenaars Sint‑Antonius, herkenbaar aan het varken, en Sint‑Paulus van Thebe. Een opschrift in bruine inkt op de achterzijde verwijst expliciet naar het schilderij in de Sint‑Janskerk. Met dit werk breidt het museum zijn barokke themalijn verder uit. De tekening krijgt een plaats in de zaal over de zeventiende eeuw en wordt er afwisselend getoond met Het Laatste Avondmaal van Jan Erasmus Quellinus. Zo ontstaat een inhoudelijke brug tussen het museum en monumentale altaren in de stad.
Naast de nieuwe aanwinst wordt de vaste opstelling verrijkt met De aanbidding van de Koperen Slang, een monumentaal zestiende‑eeuws triptiek toegeschreven aan Michiel Coxcie. Het schilderij vormt door zijn formaat een nieuw visueel ankerpunt in de zalen over de Bourgondische renaissance. Coxcie was een invloedrijke Mechelse kunstenaar en een van de hofkunstenaars van landvoogdes Maria van Hongarije, die samen met haar tante Margareta van Oostenrijk het Mechelse hof uitbouwde tot een centrum van kunst en wetenschap.
Het triptiek vertelt een Bijbels verhaal uit het Oude Testament, waarin Mozes een koperen slang opricht om het volk te genezen van slangenbeten. Op de zijpanelen zijn de Kruisvinding en de Kruisverheffing afgebeeld. Het werk is een bruikleen uit de Collectie Maagdenhuis Stad Antwerpen en kadert binnen een bredere samenwerking rond collectiemobiliteit.
Directeur Lianne Kamminga onderstreept die ambitie. “De komst van dit topstuk onderstreept onze inzet op collectiemobiliteit en het uitbouwen van een sterke bruikleenwerking. Inkomende bruiklenen zoals dit triptiek verrijken onze collectie inhoudelijk en bieden tegelijk kansen voor duurzame samenwerkingen met partnerinstellingen.”
De ontwerptekening van Lucas II Franchoys en het triptiek van Michiel Coxcie zijn vanaf 6 mei 2026 te zien in de vaste opstelling van Museum Hof van Busleyden.
