De regio Mechelen-Kempen stevent af op een nijpend tekort aan bedrijventerreinen. Volgens een nieuwe studie van Voka Mechelen-Kempen is de beschikbare ruimte binnen twee jaar volledig opgebruikt. De studie, die voor het eerst de ruimtevraag van bedrijven tot 2050 in kaart brengt, toont aan dat de behoefte aan bedrijventerreinen tegen 2040 maar liefst 15 keer groter is dan het huidige aanbod.
“Al in 2040 blijkt de vraag 15 keer groter te zijn dan het huidige aanbod. Als we willen blijven groeien als regio is er werk aan de winkel. We pleiten daarom voor uitstel van de bouwshift: van 2040 naar 2050,” zegt Tom Laveren, gedelegeerd bestuurder van Voka Mechelen-Kempen.
29 van de 39 gemeenten zonder beschikbare paarse grond
De situatie is bijzonder prangend: in 29 van de 39 gemeenten in de regio is momenteel geen onmiddellijk beschikbare paarse grond – grond bedoeld voor bedrijven en industrie. Enkel in Geel en Sint-Katelijne-Waver is nog meer dan 5 hectare beschikbaar. Hoewel sommige steden en gemeenten plannen hebben om ruimte vrij te maken, is er dringend actie nodig.
“Dat moeten steden en gemeenten dan ook dringend doen. We krijgen geregeld vragen binnen van grote bedrijven die op zoek zijn naar ruimte. Om een nieuwe vestiging op te zetten of om uit te breiden. Als we onze regio niet uit de markt willen prijzen, moeten we snel gronden heractiveren,” benadrukt Laveren.
Cijfers maken nood zichtbaar
De ruimtevraag is nu voor het eerst in concrete cijfers gegoten. In het arrondissement Mechelen is 241 hectare nodig tegen 2040, 394 hectare tegen 2050. Voor de hele regio Mechelen-Kempen is 695 hectare nodig tegen 2040, tegenover amper 45 hectare onmiddellijk beschikbaar.
“Gelukkig zijn er ook nog andere gronden, maar die zijn niet onmiddellijk beschikbaar. Daar moeten provincie en steden en gemeenten wel snel werk van maken. Want binnen nu en 2 jaar is het aanbod volledig op,” waarschuwt Guy Beyens, expert Ruimtelijke Ordening bij Voka Mechelen-Kempen.
Theoretisch vs. realistisch aanbod
Hoewel de regio Mechelen-Kempen in theorie nog over 1153 hectare onbenutte bedrijfsterreinen beschikt, is het realistische potentieel volgens Voka veel lager: 793 hectare wordt als potentieel realistisch ingeschat, 429 hectare zou binnen vijf jaar beschikbaar kunnen zijn – maar enkel in het meest optimistische scenario. “Dan moeten alle beleidsniveaus meewerken. En snel,” aldus Laveren.
Pleidooi voor uitstel bouwshift
Voka richt zich ook tot de Vlaamse en Europese beleidsmakers. De bouwshift, die stelt dat er vanaf 2040 geen bijkomend ruimtebeslag meer mag zijn, is volgens de werkgeversorganisatie te streng in vergelijking met Europese normen.
“Vlaanderen heeft ervoor gekozen om de deadline van de bouwshift al in 2040 te plaatsen, terwijl de Europese Unie inzet op 2050 als deadline,” zegt Wim Brillouet, directeur Belangenbehartiging bij Voka Mechelen-Kempen. “Dit houdt in dat we strenger zijn dan andere lidstaten. Voka vraagt om de bouwshift met tien jaar uit te stellen.”
Volgens Brillouet is het essentieel om nu te investeren in ruimte voor ondernemerschap. “Vanaf 2040 wordt het anders onmogelijk om nieuwe bedrijventerreinen te creëren. Net daarom moeten we nu handelen.”
Voka plant de komende weken overleg met de provincie Antwerpen en de 39 burgemeesters en schepenen van de regio, in de hoop tot werkbare oplossingen te komen voor een duurzame economische toekomst.